پایگاه علمی، فقهی و اطلاع رسانی

×
×

شهادت امام حسن عسکری (ع)

5
(1)
۲۲ مهر ۱۴۰۰
3307

ابومحمد حسن بن علی عسکری علیه السلام (۲۳۱ یا ۲۳۲ – ۲۶۰ ه.ق) فرزند امام هادی علیه السلام بوده و مادر ایشان را حُدَیث یا حدیثه گفته اند. ظاهرا ولادت آن حضرت  در ربیع الثانی سال ۲۳۲ در مدینه بوده است.

شمایل آن حضرت

احمد بن عبیدالله بن خاقان، خصوصیات ظاهری و رخسار حضرت را چنین توصیف می کند: «امام گندمگون، درشت چشم، نیکوقامت، خوبروی و خوش اندام بود و هیبت و جلالی تمام داشتند.»

دوران امامت

با شهادت امام هادی علیه السلام در سال ۲۵۴، امام حسن عسکری علیه السلام به سمت امامت شیعیان اثنی عشری منصوب گردیدند. امام حسن عسکری علیه السلام تحت فشارها و محدودیت های زیادی از طرف خلفای عباسی زندگی می کردند چرا که در آن دوران شیعه بـه صورت یک قدرت عظیم در عراق درآمده بـود و این باعث می شد که خلفا احـساس خـطر کنند. طبق نقل یکی از خدمتکاران امام، آن حضرت هر دوشنبه و پنجشنبه مجبور بودند در دار الخلافه* حاضر شوند.

از برخی روایات فهمیده می شود که در زندگی امام دورانی وجود داشته که امکان دیدار مستقیم با آن بزرگوار در خانه‌اش نبوده است. در چنین وضعیتی امام تنها از طریق وکلا با شیعیان ارتباط داشتند و آنها مسوولیت رد و بدل کردن نامه‌ های شیعیان به امام یا وکیل ارشد آن حضرت و همچنین جمع آوری اموال مربوط به امام از تمامی مناطق شیعه نشین و رساندن آن به امام را بر عهده داشتند.

تالیفات حضرت

۱- تفسیر منسوب امام حسن عسکری علیه السلام از تفاسیر روایی امامیه، متعلق به قرن سوم می باشد. متن این تفسیر تا پایان آیه ۲۸۲ سوره بقره موجود است. در مجموع، در این تفسیر ۳۷۹ حدیث آمده که بیشتر روایات طولانی و مفصل است به طوری که گاه یک روایت چندین صفحه را در بر می گیرد.

۲-کتاب دیگر “المقنعة” است که “ابن شهر آشوب” آن را به امام علیه السلام منسوب کرده است، که اين كتاب مشتمل بر علم حلال و حرام است.

۳-نامه ها: در زمان امام حسن عسکری علیه السلام تشیع در مناطق مختلف و شهرهای متعددی گسترش یافته بود و شیعیان در نقاط فراوانی متمرکز شده بودند؛ شهرها و مناطقی مانند: کوفه، بغداد، نیشابور، قم، آبه (آوه)، مدائن، خراسان، یمن، ری، آذربایجان، سامرا، جرجان و بصره که از پایگاه های شیعیان به شمار می رفتند. در میان این مناطق، به دلایلی سامرا، کوفه، بغداد، قم و نیشابور از اهمیت ویژه ای برخوردار بودند.
حضرت برای گسترش فرهنگ تشیع، توسعه علم و دانش و هدایت و سازندگی، نامه های فراوانی به آن شهرها نوشته اند مانند:  نامه آن حضرت به شیعیان قم و آوه که متن آن در کتاب ها مضبوط است و نامه های فراوان حضرت به مردم مدینه و نامه امام به “ابن بابویه”  و نامه مفصلی که حضرت خطاب به”اسحاق بن اسماعیل” و شیعیان نیشابور نوشته اند.

تربیت شاگردان

گرچه حضرت عسکری علیه السلام بر اثر نامساعد بودن زمان و محدودیت بسیار شدید که حکومت عباسی اعمال می کرد، موفق به گسترش دانش دامنه دار خود در سطح کل جامعه نشد، ولی در تربیت شاگردانی که هر کدام به سهم خود در نشر و گسترش معارف ناب تشیع و رفع شبهات دشمنان شیعه نقش مهم و به سزایی داشتند، موفق گشت.

شیخ طوسی تعداد شاگردان آن حضرت را بیش از صد نفر ثبت کرده است که در میان آنان چهره های برجسته و مردان وارسته ای به چشم می خورد مانند: عثمان بن سعید عَمْری (نائب خاص حضرت حجت)، علی بن جعفر.

تشویق نویسندگان

حضرت امام حسن عسکری علیه السلام در کنار تربیت شاگردان از تشویق نویسندگان غافل نبود؛ بر اثر همین تشویق ها بود که شانزده تن از شاگردان حضرت، دست به تالیف زدند و ۱۱۸ عنوان کتاب، ثمره آن شد. از میان آنها علی بن حسن فضّال ۳۶ کتاب، محمد بن حسن صفار ۳۵ کتاب، عبدالله بن جعفر حمیری ۱۹ کتاب، احمد بن ابراهیم ۷ کتاب و هارون بن مسلم ۶ کتاب دارد و همین طور تعداد راویانی که از آن حضرت حدیث نقل نموده اند، به ۱۰۶ نفر می رسد.

شهادت

مطابق با نقل شیخ صدوق معتمد عباسی آن حضرت را در هشتم ربیع الاول سال ۲۶۰ هجری با خوراندن سم به شهادت رساند.

امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف که در آن زمان طفلی گندم گون، پیچیده موی و مانند پاره ماه بودند، آن حضرت را غسل دادند و بر بدن ایشان نماز خواندند.

* در بعضی نسخه ها «دار العامه» آمده که گویا منظور همان «دار الخلافه» است.

منابع:

کلینی، کافی

اخبار الدول، بحر الانساب، تحفۀالامام، مسعودی، اثبات الوصیه، مفید، الارشاد، بحارالانوار،

معارف، مجید. پژوهشی در تاریخ حدیث شـیعه، تهران، موسسه فرهنگی و هنری ضریح،

الغیبه، طوسی،

موسوعة الإمام العسکري علیه السلام

شیخ صدوق، الإعتقادات،

کمال الدین. بحار الانوار

دانشنامه جهان اسلام قسمت “ت”

 

این مطلب چقدر مفید بود؟

برای امتیاز دادن روی یک ستاره کلیک کنید!

میانگین امتیاز 5 / 5. تعداد آرا: 1

تاکنون رأی ثبت نشده است! اولین کسی باشید که این پست را ارزیابی می کنید

اخبار مرتبط

متن

اعمال ماه جمادی الاول
اعمال ماه جمادی الاول

  اعمال مشترک تمام ماه ها: ۱ـ دعا: در زمان دیدن هلال ماه جمادی الاول خواندن دعاى هلال وارد شده است و أقلّش آن است که سه مرتبه بگوید«اللّهُ اَکْبَر» و سه مرتبه«لا إلهَ الَّا الْلّه» و سپس بگوید:«اَلْحَمْدُ لِلّهِ الَّذى أذْهَبَ شَهْرَ کَذا وَ جاءَ بِشَهْرِ کَذا». بهترین دعاى زمان رؤیت هلال دعاى ۴۳ […]

۱۵ آذر ۱۴۰۰
4612
بیشتر بدانید
رویدادهای ماه جمادی الاول
رویدادهای ماه جمادی الاول

  جَمادی‌الاولی یا جُمادی‌الاَوَّل، پنجمین ماه سال هجری قمری است. علت نامگذاری: جمادی‌ از ریشه ‌جمادا (جَمُدَ) به ‌معنای ‌انجماد، سرمای ‌سخت ‌و یخ‌ زدن‌ است. این ‌ماه‌ را از آن ‌رو جمادی ‌نامیده‌اند كه در زمان نام‌گذاری، ‌آب ‌در این‌ ماه‌ منجمد می‌شده است.۱  رویدادهای مهم ماه جمادی الاول: روز پنجم جمادی الاول ۵ق. […]

۱۵ آذر ۱۴۰۰
2909
بیشتر بدانید
علامه امینی صاحب الغدیر
علامه امینی صاحب الغدیر

عبدالحسین امینی نجفی مشهور به «علامه امینی» از علمای بنام شیعه و مولف «الغدیر» است.عبدالحسین در سال ۱۳۲۰ ه.ق (برابر با ۱۲۸۱ ه.ش) در شهر تبریز، در خانه‌ای سرشار از علم و تقوا به دنیا آمد. شیخ احمد امینی تبریزی،۱پدر بزرگوار علامه امینی از عالمان با تقوا بود. پدربزرگ علامه امینی، مولی نجف‌قلی مشهور به […]

۱۳ آذر ۱۴۰۰
1742
بیشتر بدانید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

15 + 10 =