پایگاه علمی، فقهی و اطلاع رسانی

×
×

دین‌وفراینداسلامی‌سازی‌علوم

0
(0)
۹ مرداد ۱۴۰۰
4325

 

مقایسه تاثیر گستره دین در فرایند اسلامی‌سازی علوم از منظر آیت‌الله جوادی آملی و آیت‌الله مصباح یزدی

نویسندگان:

محمود فتحعلی، دانشیار گروه کلام مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره)

عباس مطیعی، دانشجوی کارشناسی ارشد فلسفه دین مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره)

چکیده:

یکی از شروط لازم برای رسیدن به تمدن اسلامی که از اهداف اصلی انقلاب اسلامی و از منویات رهبر فرزانه انقلاب است، دستیابی به علوم انسانی متناسب با تمدن است. طبیعتا این علوم باید با مبانی، آموزه‌ها و اهداف اسلامی هماهنگ و سازگار باشند تا بتوان تحقق تمدنی اسلامی را از آنها انتظار داشت و از این‌رو ضرورت بسترسازی نظری برای اسلامی‌سازی علوم انسانی، امری مسلم است. زیرا بدون داشتن مبانی و نظریه‌های متقن و شفاف، نمی‌توان دست به تولید علوم اسلامی یا  اسلامی‌سازی علوم زد.

نگرانی برخی اندیشمندان این است که با توقف در مباحث مبنایی و در مقدمات بعیده و پایه های بنیادین این بحث، هدف اصلی که همانا تولید علوم انسانی اسلامی یا اسلامی‌سازی علوم انسانی است از یاد برود و یا بی‌دلیل به تعویق بیفتد. در غیر این صورت ممکن است پرداختن به این مباحث مبنایی، بی‌ثمر به نظر برسد و یا ممکن است عدم توجه به ثمره‌ها و کاربردها، منجر به فربه شدن بی‌دلیل برخی مباحث تئوریک و فاصله گرفتن از اهداف اصلی شود.

دیدگاه آیت‌الله مصباح و آیت‌الله جوادی

تاثیر عملی دیدگاه دو اندیشمند برجسته و تاثیرگذار جهان تشیع، مرحوم آیت‌الله مصباح ‌یزدی و آیت‌الله جوادی آملی بر گستره دین، چیستی علم دینی و شاخصه‌های آن در فرایند اسلامی‌سازی علوم، قابل بررسی می‌باشد.

به عبارت دیگر، وقتی محققی، مبنای استاد مصباح را درباره قلمروی دین و علم دینی می‌پذیرد و مشغول تولید علوم انسانی اسلامی می‌شود، کار او با محققی که مبنای آیت‌الله جوادی را در این زمینه پذیرفته چه تفاوتی می‌کند؟ آیا می‌توان گفت هر دو محقق به تجربه، عقل، آیات و روایات ناظر به مسئله رجوع می‌کنند و آن اختلاف مبنا، تاثیر خاصی در کار آنها ندارد؟

آیا ممکن است گفته شود برخلاف دیدگاه آیت‌الله مصباح و طبق دیدگاه آیت‌الله جوادی، اساسا تلاش برای اسلامی‌سازی علوم تلاشی بی‌مورد است؟ چرا که از نظر ایشان، همه علوم، اسلامی هستند. یا آن‌که طبق هر یک از این مبانی، روشی خاص و متفاوت برای تولید علوم اسلامی پیش‌روی پژوهشگر قرار می‌گیرد؟ اگر چنین است باید پی برد این تفاوت در کجاست و ثمره اختلاف در آن مبانی، چگونه در عمل ظاهر می‌شود؟

برای پاسخ به این سوالات، ابتدا لازم است دیدگاه‌های هر یک از این دو اندیشمند در زمینه قلمروی دین و علم دینی بررسی گردد تا مقایسه بین آثار این دو دیدگاه امکان‌پذیر شود.

برای مطالعه بیشتر رجوع شود به دوفصلنامه عیار پژوهش در علوم انسانی، سال نهم، شماره ۱، بهار و تابستان ۱۳۹۷.

دانلود فایل PDF مقاله: مقایسه تاثیر گستره دین در فرایند اسلامی سازی علوم از منظر آیت الله جوادی آملی و آیت الله مصباح یزدی

نظرات ارزشمند شما، ما را در بهبود کیفیت مطالب یاری خواهد کرد.

این مطلب چقدر مفید بود؟

برای امتیاز دادن روی یک ستاره کلیک کنید!

میانگین امتیاز 0 / 5. تعداد آرا: 0

تاکنون رأی ثبت نشده است! اولین کسی باشید که این پست را ارزیابی می کنید

اخبار مرتبط

متن

تطابق‌‌آیه‌‌کهیعص‌باواقعه‌عاشورا
تطابق‌‌آیه‌‌کهیعص‌باواقعه‌عاشورا

  اعتبار سنجی حدیث دالّ بر تطابق آیه «کهیعص» با واقعه عاشورا نویسندگان: شادی نفیسی، دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث دانشکده الهیات دانشگاه تهران شیوا تجار، کارشناسی ارشد علوم قرآن و حدیث دانشکده الهیات دانشگاه تهران چکیده: حدیثی از حضرت ولی عصر عجل‌الله‌تعالی‌فرجه‌الشریف در تفسیر آیه مبارکه «کهیعص» از قول خداوند متعال ذکر شده است […]

۱۶ شهریور ۱۴۰۰
1746
بیشتر بدانید
ذبح‌ عظیم و واقعه‌عاشورا
ذبح‌ عظیم و واقعه‌عاشورا

  رهیافت تأویلی به آیه شریفه «وَ فَدَيْناهُ بِذِبْحٍ عَظيمٍ» با عنایت به اصطلاح عظیم در قرآن نویسندگان: سید حسن قاضوی، استادیار گروه معارف دانشگاه تهران سید امین قاضوی، طلبه حوزه علمیه قم چکیده: آزمون‌های عادی برای به دست آوردن شایستگی‌های افراد صورت می‌گیرد، در حالی‌که آزمون‌های الهی برای اهداف دیگری است. خدای متعال از […]

۱۵ شهریور ۱۴۰۰
1974
بیشتر بدانید
عاشوراپژوهی در غرب
عاشوراپژوهی در غرب

عاشوراپژوهی در غرب نویسنده غلام احیاحسینی چکیده مقاله حاضر با هدف معرفی و شناخت تحقیقات صورت گرفته در موضوع عاشورا و عاشورا پژوهان در یکصد سال اخیر در غرب نگارش یافته است. در نوشتار حاضر ابتدا به سیر مطالعات اسلامی و مطالعات شیعی اشاره شده است. سپس چندتن از عاشورا‌ پژوهان برجسته غربی و تحقیقات […]

۳ شهریور ۱۴۰۰
3814
بیشتر بدانید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

16 − 5 =