پایگاه علمی، فقهی و اطلاع رسانی

×
×

جعفر طیار و شهدای مؤته در اردن

0
(0)
۲ آذر ۱۴۰۰
1549

زیارتگاه جعفر طیار در روستای مزار در استان کرَک

روستای مؤته در نزدیکی روستای مزار، محل وقوع جنگ مؤته بوده است. قبور زید بن حارثه و عبدالله بن رواحه در نزدیکی قبر جعفر طیار قرار دارند. به گفته منابع تاریخی، جعفر بن ابی‌ طالب، عبدالله بن رواحه و زید بن حارثه در یک قبر دفن شدند.۱

کتیبه‌ های باقی‌ مانده در ساختمان زیارتگاه، حاوی تاریخ‌ های بازسازی آن در دوره‌ های تاریخی مختلف است. قدیمی‌ ترین این کتیبه‌ ها، به خط کوفی و از دوره فاطمی است. همچنین ‌دو کتیبه از دوره مملوکی، بیانگر بازسازی آن در سال ۷۲۷ق. به‌دست بهادر بدری ملکی ناصری، نائب السلطنه (والی) مملوکی در منطقه کرک، و در سال ۷۵۲ق. به‌دست شمس‌ الدین هارونی (در دوره پادشاه مملوکی الناصر محمد) است. کتیبه‌ ای نیز از دوره عثمانی، بیانگر بازسازی آن در سال ۱۳۳۱ق. به‌ دست قهرمان سیفی افندی است.۲

بازسازی و توسعه مقبره

منابع تاریخی از بازسازی و توسعه زیارتگاه در نیمه دوم سده هفتم قمری به‌ دست سلطان الظاهر بیبرس مملوکی و اختصاص دادن اوقافی برای آن، سخن گفته‌ اند.۳ در فاصله سال‌ های ۱۹۳۰ تا ۱۹۳۴ میلادی، به ‌دستور ملک عبدالله بن ملک حسین، پادشاه اردن، مسجد با سه گنبد و دو مناره در محل زیارتگاه جعفر طیار، احداث و دو گنبد کوچک‌ تر نیز برروی قبور زید بن حارثه و عبدالله بن رواحه ساخته شد.۴ گفته می ‌شود، در زمان این بازسازی، قبر جعفر طیار دچار آسیب شد و بدن وی در قبر رویت گردید که پس از گذشت قرن‌ ها با لباس خونین خود، سالم و تازه باقی مانده بود.۵

در اواخر قرن ۲۰ میلادی، وزارت اوقاف اردن، زیارتگاه (قبر جعفر طیار) را توسعه داد. در سال ۱۴۲۰ ق، با تلاش و هزینه محمد برهان ‌الدین، داعی مطلق فرقه بُهره در هند، ضریح زیبایی از نقره بر روی قبر جعفر طیار نصب شده است. این ضریح به شکل مربع و بدنه آن با نقوش و تزئینات و کتیبه ‌های قرآنی به خط ثلث آراسته شده است. این مقبره در سالیان اخیر توسط وهابیان به آتش کشیده شد.۶

مقبر ه جعفر بن ابی‌طالب (جعفر طیّار)

مقبره جعفر بن ابی‌ طالب (جعفر طیار)

محل شهادت شهدای مؤته در جنوب اردن

روستای مؤته ـواقع در ۱۲ کیلومتری شهر کرک اردن- محل وقوع جنگ مؤته است. در این روستا بقایای یک زیارتگاه تاریخی وجود دارد که به نام مشهد شناخته می ‌شود و در واقع محل شهادت جعفر طیار دانسته شده است. قدمت بقایای فعلی آن به دوره ایوبی یا مملوکی باز می ‌گردد. اما در گذر زمان ویران شده بود که تنها یک طاق سنگی از میان آن سر برآورده بود.

بخش آثار اسلامی وزارت اوقاف اردن در این محل کاوش‌ های باستان‌ شناسی انجام داد که در جریان آن، همه بقایای بنا از زیر خاک بیرون آورده شد. بنا دارای محرابی در ضلع جنوبی و یک ورودی و اتاق‌ هایی در ضلع شمالی بوده است. در میان اتاق نیز یک قبر سنگی نمادین به نشانه محل شهادت جعفر طیار به چشم می ‌خورد.

در فاصله حدود پانصد متری جنوب این زیارتگاه نیز بقایای زیارتگاه دیگری وجود دارد که ظاهرا محل شهادت عبدالله بن رواحه از صحابه پیامبر اسلام بوده است.۷

مزار منسوب به زید بن علی

در روستای ریه، در شمال شهر کرک، مزاری منسوب به زید بن علی وجود داشته است که در گذر زمان ویران شده و امروزه تنها بقایای اندکی از آن باقی مانده است.۸

غار اصحاب کهف در اردن

غار رجیب در هشت کیلومتری امان پایتخت اردن قرار دارد. در این غار ۷ – ۸ قبر وجود دارد. در دیوارهای غار، نقوشی از جمله صورت سگی وجود دارد. در بالای غار آثار صومعه ‌ای رومی، دیده می ‌شود و آثاری که دلالت می ‌کند بر اینکه این صومعه پس از استیلای مسلمانان بر آن منطقه، به مسجد تبدیل شده است.۹ اداره باستان شناسی اردن در ۱۹۶۳ میلادی مطابق با ۱۳۴۲ ق، این غار را باسازی کرده است.

سایر اماکن تاریخی

مقام حضرت ایوب، مقام حضرت شعیب، مقام حضرت یوشع بن نون، مقام حضرت هارون، و قبور سعد بن ابی‌ وقاص، ابو عبیده جراح و معاذ بن جبل از اماکن تاریخی این کشور است.۱۰

منابع

۱-عمده الطالب، ص۳۶.

۲-الآثار الاسلامیه فی بلدتی مؤته والمزار، الموسم، العدد ۴، ص۱۰۷۴.

۳-الوافی بالوفیات، صلاح‌ الدین خلیل بن ایبک الصفدی، ج۱۰، ص۲۱۳.

۴-الآثار الاسلامیه فی بلدتی مؤته والمزار، الموسم، العدد۴، ص۱۰۷۴.

۵-مراقد المعارف، محمد حرزالدین، تحقیق: محمد حسین حرزالدین، ج۱، ص۲۲۵، حاشیه محقق.

۶-خبرگزاری فارس.

۷-الآثار الاسلامیه فی بلدتی مؤته والمزار»، الموسم، العدد۴، صص۱۰۷۲-۱۰۷۳.

۸-خامه یار، صص ۱۷۵-۱۹.

۹-طباطبایی، ج۱۳، ص۲۹۷؛ مکارم شیرازی، ج۱۲، ص۴۰۱.

۱۰-سایت شیعه شناسی؛ شیعیان اردن.

این مطلب چقدر مفید بود؟

برای امتیاز دادن روی یک ستاره کلیک کنید!

میانگین امتیاز 0 / 5. تعداد آرا: 0

تاکنون رأی ثبت نشده است! اولین کسی باشید که این پست را ارزیابی می کنید

اخبار مرتبط

متن

شیعیان افغانستان
شیعیان افغانستان

افغانستان کشوری است که به‌ دلیل واقع شدن در مسیر چند سویه جنوب، غرب و آسیای مرکزی، به «قلب آسیا» معروف است و از موقعیت ویژه‌ ای برخوردار است. مساحت افغانستان ۶۵۲ هزار کیلومتر مربع می‌‎باشد. آمار دقیقی از جمعیت این کشور وجود ندارد. به لحاظ تنوع قومی، افغانستان سیمای ناهمگونی دارد. اقوام و نژادهای […]

۱۶ آذر ۱۴۰۰
1908
بیشتر بدانید
محرم در ازبکستان
محرم در ازبکستان

علاوه بر شیعیان که مقیدند در مجالس عزاداری شرکت کنند و اطعام بدهند، زنان و مردان اهل سنت نیز در این‌ گونه مجالس شرکت می‌ کنند و حتی مبالغی را نیز برای برپایی مجالس عزاداری می‌ پردازند. مراسم سوگواری سید الشهدا در بخارا، در مساجد و حسینیه‌ ها و در سمرقند در مساجد اهل بیت […]

۱۳ آذر ۱۴۰۰
4128
بیشتر بدانید
شیعیان ازبکستان
شیعیان ازبکستان

ازبکستان از کشورهای با اکثریت مسلمان در آسیای مرکزی و از جمهوری‌ های شوروی سابق است و تاشکند پایتخت آن است. شهرهای سمرقند، خیوه، بخارا و ترمذ در ازبکستان، از مراکز تاریخی و مشهور اسلامی در خراسان بزرگ و مناطق اطراف بود. مذهب تشیع از اواخر قرن دوم قمری در آسیای میانه رواج یافت. دانشمندان شیعه […]

۱۰ آذر ۱۴۰۰
6163
بیشتر بدانید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

4 × سه =